خانه گل های تهران اینجاست

مژگان مهرابی: اینکه منطقه 14 را مهد پرورش گل پایتخت بنامیم اغراق نکرده ایم.نه به سبب وجود بازار گل در این بخش از شهر که گستردگی و تنوع گل های آن در تهران حرف اول را می زند و پای بسیاری از فعالان بازار گل و شهروندان تهرانی را به منطقه ما باز کرده است، بلکه به دلیل اینکه گلخانه های زیادی دارد.

خانه گل های تهران اینجاست

طبق آمار اداره فضای سبز شهرداری منطقه، 32 گلخانه خصوصی در این بخش از پایتخت وجود دارد که تراکم آنها بیشتر در محدوده ناحیه 2 است. غیر از آنها، 2 گلخانه بزرگ هم در بوستان های زیتون و نارنج واقع شده اند که البته وابسته به شهرداری هستند و نهال ها و درختچه های فضای سبز منطقه را تأمین می کنند. از این رو، گذر از محله های منطقه 14 حس طراوت و زندگی را بیشتر القا می کند. مزیتی که در دیگر مناطق تهران کمتر دیده می گردد. اما نکته مهم این است که منطقه 14 با توجه به حجم زیاد تولید گل، این ظرفیت را دارد که نبض اقتصادی پایتخت در بخش تولید گل را به دست بگیرد و به قطب گردشگری یا بورس گل تهران تبدیل گردد. این امر در منطقه 14 تا چه اندازه محقق شده یا اصلاً مسئولان شهری تلاشی برای رونق بازار گل در شرق تهران کرده اند یا خیر؟ برای آشنایی با کم و کیف این موضوع، خبرنگار خبرنگاران محله سری به گلخانه های منطقه زده است.

زمین های کشاورزی که حالا نیستند...

منطقه 14 از مناطق خوش نشین تهران به شمار می آید و در جای جای آن ساختمان های لوکس و زیبای زیادی دیده می گردد که هر کدامشان رنگ و لعابی به چهره شهر داده اند با این حال، بافت خاص خودش را دارد. رخسار محله هایش اگرچه جوان به نظر می آید اما هنوز رد پای کهنگی و اصالت را از جداره های آن می توان حس کرد. اینجا در سال های خیلی دور بخشی از روستای دولاب بوده است. البته این امر شامل محله های شرقی اش مثل تاکسیرانی، ابوذر، شهدای گمنام و پرستار نمی گردد. عمر این محله ها از 50 سال بیشتر نیست. محله های غربی آن در واقع روزی تکه ای از قریه دولاب بوده اند و اصالتی هم که امروز به چشم می خورد از پیشینه خوش دولاب است. به گفته عزت الله رمضانی یکی از قدیمی های خیابان پاسدار گمنام، دولاب به دلیل قنات های پر آب و زمین حاصلخیزش معروف است. او می گوید: اینجا تا همین 30 سال پیش تا چشم کار می کرد زمین کشاورزی بود. کشت و کار رونق داشت چراکه محصول خوبی به دست می آمد. الان هنوز چند تکه زمین کشاورزی بر بلوار ده حقی وجود دارد. وقتی شهر توسعه پیدا کرد و ساخت وساز زیاد شد، زمین های کشاورزی یکی یکی جای خود را به ساختمان های بلند و کوتاه دادند. بعضی از مالکان مایل به ساختمان سازی نبودند و زمین خود را به گلخانه تبدیل کردند. تعداد زیادی از این گلخانه ها در خیابان پاسدار گمنام است.

قابلیت تبدیل شدن به مرکز صادرکننده گل

خیابان پاسدار گمنام، خیابان طویلی است که از خیابان نبرد شروع و آخرش هم به بزرگراه امام علی(ع) ختم می گردد. بعد از میدان امام حسن(ع) نخستین گلخانه دیده می گردد. دور تا دورش حصار آهنی و سقف آن با پلاستیک کلفتی پوشیده شده است. گلخانه مرحوم بیگی است که توسط ورثه او اداره می گردد. فضای بزرگی دارد و بر تعداد گلدان ها می چربد. برای همین خلوت به نظر می آید.

حیدر پیوندی کارگر آنجاست و می گوید: بیشتر کاج مطبق و شمشاد پرورش می دهیم و به مناطق مختلف می فرستیم. بخش وسیعی از گلخانه بایر است و پیوندی اشاره می کند و برای کشت پیاز لاله و سنبل در نظر گرفته شده که تا خاتمه اسفند به بهره برداری برسد. پیرمرد از کسادی کار گله می کند و اینکه درآمد اینجا کفاف هزینه آب و برق را هم نمی دهد. او گلخانه نصیری را معرفی می کند که از گلخانه های قدیمی و پررونق منطقه است. درست روبه روی گلخانه بیگی واقع شده است. گلخانه نصیری هم توسط ورثه اداره می گردد. مرتضی نصیری یکی از ورثه است. در کنار گلخانه، مغازه گلفروشی شان واقع شده و همین رونقی به کسب و کار نصیری داده است. نصیری می گوید: کسانی که در این منطقه گلخانه دایر کرده اند به دلیل آب فراوان و خاک حاصلخیز بود. تا زمانی که این قدر ساخت وساز نشده بود بازدهی خوبی داشت. اماحالا درآمد حاصل از فروش گل ها حتی جوابگوی حقوق کارگرها و قبوض آب و برق نمی گردد. هزارو 800 مترمربع وسعت این گلخانه است. سالانه در حدود هزار گلدان تولید می گردد که به باور نصیری تعداد مطلوبی نیست. او ادامه می دهد: گلخانه های خارج از تهران برای عمده فروشی ها با پایین ترین قیمت گل تولید می کنند. اما تولید ما برای مصرف کننده است که با نرخ مناسب می فروشیم. از آنجا که برای کسب و کار نخستین مسئله درآمدزایی است بنابراین کسی رغبت نمی کند که این کار را گسترش دهد چون سوددهی ندارد. بسیاری از صاحبان گلخانه ها قصد دارند که از زمین گلخانه برای ساخت وساز استفاده کنند اما شهرداری مجوز تغییر کاربری نمی دهد. او معتقد است اگر مشارکت باشد منطقه 14 می تواند به مرکز صادرکننده گل تبدیل گردد.

گل فروشی، شغلی رو به افول

15 گلخانه در محدوده ناحیه 2 واقع شده است. بیشترین آنها در خیابان پاسدار گمنام است و حتی در کوچه پسکوچه های باریک هم گلخانه دیده می گردد. مصداق شاخص آن، باغی است که در یکی از کوچه های باریک و بن بست خیابان تاجری است. در سبز رنگ آن چفت نشده و می توان از لای آن فضای داخل باغ را دید. با چند بار در زدن کسی به استقبال نمی آید و ناچار سرزده وارد می شوم. باغ بزرگ و زیبایی است. به فواصل مشخصی چند گلخانه در آن ایجاد شده است. باقی فضا هم تا چشم کار می کند گلدان های سفالی است که هر کدام شان قرار است جایگاه گلی شوند. مرد جوانی از یکی از گلخانه ها بیرون می آید و علت ورود را می پرسد. درباره قیمت گل ها صحبت می کنیم و او اشاره به گلدان هایی می کند که داخل گاری چیده شده و منتظر فروش هستند. قیمت ها خیلی بالا نیست اما او می گوید: در این شرایط اقتصادی مردم ترجیح می دهند مایحتاج خانه شان را تهیه کنند و برای خرید گل هزینه نمی کنند. این شغل رو به افول است و دیر یا زود بساط آن برچیده می گردد.

آپارتمان نشینی مانعی برای پرورش گل

گلخانه آخر مربوط به مرحوم پورقربانی است که قدمت آن به بیش از 60 سال پیش برمی گردد. در حال حاضر اصغر امیدیان آن را اداره می کند. می گوید: تا یکی 2 دهه پیش که اغلب خانه ها حیاط دار بود مردم مراجعه می کردند و گلدان های زیادی را برای زیبایی خانه شان می خریدند. الان بیشتر خانه ها آپارتمانی است و فضای کوچکی دارد. شاید مردم نسبت به گذشته علاقه بیشتری به گل و گیاه پیدا کرده اند اما کوچکی خانه ها اجازه نگهداری گلدان به آنها نمی دهد. ای کاش فرهنگسازی می شد که فقط نگهداری گل به خانه ها بسنده نگردد و هرکسی در باغچه کوچک جلو خانه اش یک نهال بکارد. فروش گل برای ما فقط در ایام عید رونق دارد. البته در سال های پیش پیاز لاله و سنبل زیادی برای شب عید می کاشتیم. اما حالا پیاز آن گران شده و فقط سینره می کاریم.

رونق مزرعه های خانوادگی

اداره فضای سبز منطقه 14 برای رونق پرورش گیاه، گام های زیادی برداشته که البته بیشترین تلاش از سوی مرکز مشاوره گل و گیاه شهرداری منطقه صورت گرفته است. این مرکز برای تشویق شهروندان به کاشت گیاه و گسترش فضای سبز در کنار برگزاری کلاس های آموزشی اقدام به ایجاد مزرعه خانواده و مزرعه دانش آموز در بوستان های منطقه کرده است. فاطمه البرزی مسئول مرکز مشاوره گل و گیاه در این باره می گوید: بوستان نارنج یکی از بوستان های بزرگ و مهم منطقه به شمار می آید. این بوستان پیشتر زمین کشاورزی بوده و در سال 1373 به بوستان تبدیل شده است. فضای سبز آن منحصربه فرد و محیط مناسبی برای تفریح و گذران اوقات فراغت شهروندان است. ابتدا فضای وسیعی را برای مزرعه خانواده در نظر گرفتیم. بیشتر سالمندان و بانوان خانه دار استقبال کردند. اوقات فراغت خود را در مزرعه ای که به رایگان در اختیارشان گذاشته بودیم سبزیکاری کرده و از محصولات مزرعه شان استفاده می کردند. با استقبال زیاد شهروندان این فضا را گسترش دادیم. حالا این بوستان 3 مزرعه خانواده و یک مزرعه ویژه دانش آموزان دارد. هم اکنون بالغ بر 40 شهروند در مزرعه خانواده کشت و کار می کنند.

با استقبال شهروندان از مزرعه خانواده در هر ناحیه یک قطعه مزرعه دانش آموز ایجاد شده است. البرزی نشانی آنها را می گوید: در ناحیه یک بوستان شهدای گمنام(بزرگراه شهید محلاتی)، ناحیه 2 بوستان معین (خیابان شاه آبادی شاقتصادی)، ناحیه 3 بوستان نارنج(بزرگراه شهید محلاتی)، ناحیه 4 بوستان آلاله (خیابان عجب گل) و ناحیه 5 بوستان گلسار (خیابان علامه امینی). در بوستان زیتون هم به غیر از مزرعه خانواده جایی را برای فعالیت سالمندان در نظر گرفته ایم. چراکه سالمندان بیشتر از هر قشری ساعت فراغت دارند. اگر فعالیت اجتماعی نداشته باشند به انزوا کشیده می شوند. سالمندان علاقه زیادی به کاشت سبزی یا گیاه دارند و برای دیدن ثمره کارشان وقت زیادی می گذارند. تعداد متقاضیان استفاده از مزارع خانواده زیاد است. از این رو مرکز مشاوره گل وگیاه منطقه اقدام به ثبت نام علاقه مندان می کند و با توجه به اولویت های تعریف شده از سوی این مرکز قطعه زمینی را در اختیار شهروندان می گذارد. البرزی می گوید: شرط اصلی حضور در کلاس های آموزشی کاشت گیاه در مرکز مشاوره گل و گیاه است. این کلاس ها رایگان برگزار می گردد. کاشت گیاه و نگهداری و آبیاری آن با خود شهروند است.

  • 15 گلخانه در محدوده ناحیه 2 واقع شده است. بیشترین آنها در خیابان پاسدار گمنام است و حتی در کوچه پسکوچه های باریک هم گلخانه دیده می گردد
منبع: همشهری آنلاین

به "خانه گل های تهران اینجاست" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "خانه گل های تهران اینجاست"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید